2026/01/27 at 7:02 ΜΜ 26/01/2026 newsroomΗ Ιαπωνία έθεσε ξανά σε λειτουργία τον μεγαλύτερο πυρηνικό σταθμό του κόσμου, για πρώτη φορά μετά το 2011, όταν η καταστροφή στη Φουκουσίμα ανάγκασε τη χώρα να αναστείλει τη λειτουργία όλων των αντιδραστήρων της.
Η απόφαση για την επανενεργοποίηση του αντιδραστήρα υπ’ αριθμόν 6 στο συγκρότημα Kashiwazaki-Kariwa, βορειοδυτικά του Τόκιο, υλοποιήθηκε παρά τις έντονες ανησυχίες των τοπικών κοινωνιών για ζητήματα ασφαλείας. Η διαδικασία καθυστέρησε κατά ένα εικοσιτετράωρο λόγω δυσλειτουργίας στο σύστημα συναγερμού, ενώ η πλήρης εμπορική λειτουργία του αναμένεται να ξεκινήσει τον επόμενο μήνα.
Το τραύμα της Φουκουσίμα και η ενεργειακή εξάρτηση
Η Ιαπωνία, στερούμενη εγχώριων φυσικών πόρων, είχε επενδύσει από νωρίς στην πυρηνική ενέργεια. Ωστόσο, το 2011, και οι 54 αντιδραστήρες της χώρας έκλεισαν μετά τον ισχυρότερο σεισμό που έχει καταγραφεί ποτέ στην περιοχή. Ο σεισμός και το επακόλουθο τσουνάμι προκάλεσαν τήξη πυρήνα στο εργοστάσιο Fukushima Daiichi, οδηγώντας σε μια από τις χειρότερες πυρηνικές καταστροφές στην ιστορία.
Η τήξη προκάλεσε εκτεταμένη διαρροή ραδιενέργειας, αναγκάζοντας χιλιάδες κατοίκους να εγκαταλείψουν τις εστίες τους. Πολλοί δεν έχουν επιστρέψει μέχρι σήμερα, παρά τις επίσημες διαβεβαιώσεις της κυβέρνησης ότι οι περιοχές είναι πλέον ασφαλείς.
Πολιτικές ευθύνες και κοινωνική δυσπιστία
Οι επικριτές υποστηρίζουν ότι η διαχειρίστρια εταιρεία Tepco (Tokyo Electric Power Company) ήταν απροετοίμαστη, ενώ καταγγέλλουν έλλειψη συντονισμού μεταξύ κράτους και εταιρείας. Μια ανεξάρτητη κυβερνητική έκθεση χαρακτήρισε το συμβάν «ανθρωπογενή καταστροφή», αν και αργότερα η δικαιοσύνη απάλλαξε τρία διευθυντικά στελέχη της Tepco από τις κατηγορίες περί αμέλειας.
Η έλλειψη εμπιστοσύνης τροφοδότησε ένα ισχυρό αντιπυρηνικό κίνημα. Παρόλα αυτά, την τελευταία δεκαετία, το Τόκιο καταβάλλει προσπάθειες να επαναφέρει την πυρηνική ενέργεια στο μείγμα της, στοχεύοντας στην επίτευξη μηδενικών εκπομπών ρύπων έως το 2050.
Ο δύσκολος δρόμος της επανεκκίνησης
Από το 2015, η Ιαπωνία έχει θέσει ξανά σε λειτουργία 15 από τους 33 διαθέσιμους αντιδραστήρες. Το συγκρότημα Kashiwazaki-Kariwa είναι το πρώτο εργοστάσιο της Tepco που επαναλειτουργεί. Ωστόσο, η πλήρης αποκατάσταση της ισχύος του απέχει πολύ:
Ο έβδομος αντιδραστήρας δεν αναμένεται να λειτουργήσει πριν από το 2030.
Οι υπόλοιποι πέντε ενδέχεται να τεθούν οριστικά εκτός λειτουργίας.
Αυτό σημαίνει ότι η συνολική ισχύς του εργοστασίου θα παραμείνει σημαντικά χαμηλότερη από τα 8,2 γιγαβάτ που απέδιδε στο παρελθόν.
Πριν από το 2011, η πυρηνική ενέργεια κάλυπτε σχεδόν το 30% των αναγκών της χώρας, με προοπτική να φτάσει το 50%. Πλέον, το αναθεωρημένο ενεργειακό σχέδιο θέτει έναν πιο μετριοπαθή στόχο: 20% έως το 2040.
«Μια σταγόνα στον ωκεανό»
Ενώ διεθνώς η πυρηνική ενέργεια κερδίζει έδαφος ως λύση για την κλιματική αλλαγή, στην Ιαπωνία το κόστος παραγωγής έχει εκτοξευθεί λόγω των αυστηρών νέων προτύπων ασφαλείας.
Η Πρωθυπουργός Sanae Takaichi υπογραμμίζει ότι η πυρηνική ενέργεια είναι απαραίτητη για την ενεργειακή αυτονομία, ειδικά με την αυξανόμενη ζήτηση από τα κέντρα δεδομένων (data centers) και τη βιομηχανία ημιαγωγών. Από την άλλη, οι επικριτές θεωρούν ότι αυτή η εμμονή στερεί πόρους από τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
Η Δρ Florentine Koppenborg από το Τεχνικό Πανεπιστήμιο του Μονάχου επισημαίνει ότι η κυβέρνηση βρίσκεται σε αδιέξοδο: αν επιδοτήσει το υψηλό πλέον κόστος, θα επιβαρύνει τον προϋπολογισμό, ενώ αν το μετακυλήσει στους καταναλωτές, θα αντιμετωπίσει λαϊκή δυσαρέσκεια. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει: «Η αναβίωση αυτή είναι απλώς μια σταγόνα στον ωκεανό. Δεν ανατρέπει τη γενικότερη εικόνα παρακμής της πυρηνικής ενέργειας στην Ιαπωνία».
Φουκουσίμα: Επαναλειτουργία του μεγαλύτερου πυρηνικού σταθμού στον κόσμο για πρώτη φορά μετά το 2011
