2026/10/21 at 12:21 ΠΜ 21/10/2026 newsroom
Στο επίκεντρο της διπλωματικής αντιπαράθεσης στην Ανατολική Μεσόγειο βρίσκεται το τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019, μετά την έγκρισή του από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης. Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και ο Αντόνιο Κόστα εξέφρασαν τη λύπη τους για την εξέλιξη, επαναλαμβάνοντας τη θέση της Ευρωπαϊκής Ένωσης ότι η συμφωνία παραβιάζει κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών και δεν συνάδει με το Δίκαιο της Θάλασσας.
ΕΕ: Αλληλεγγύη σε Ελλάδα και Κύπρο
Σε κοινή δήλωσή τους, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου υπογράμμισαν ότι η θέση της ΕΕ για το τουρκολιβυκό μνημόνιο παραμένει αμετάβλητη από το 2019.
«Η συμφωνία αυτή παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών, δεν συμμορφώνεται με το Δίκαιο της Θάλασσας και είναι άκυρη και ανίσχυρη», αναφέρουν χαρακτηριστικά, εκφράζοντας παράλληλα την αλληλεγγύη τους προς την Ελλάδα και την Κύπρο.
Οι δύο Ευρωπαίοι αξιωματούχοι επανέλαβαν, επίσης, την αντίθεση της ΕΕ σε οποιαδήποτε εξωτερική παρέμβαση στη Λιβύη.
Η απάντηση της Αθήνας για το τουρκολιβυκό μνημόνιο
Το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών απορρίπτει την απόφαση της λιβυκής Βουλής, χαρακτηρίζοντας το μνημόνιο του 2019 παράνομο, άκυρο και ανυπόστατο. Σύμφωνα με την Αθήνα, η συμφωνία αντίκειται στο Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας και παραγνωρίζει τα δικαιώματα των ελληνικών νησιών σε θαλάσσιες ζώνες.
«Η γεωγραφία και το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας δεν αλλάζουν με μονομερείς, νομικά αβάσιμες κοινοβουλευτικές αποφάσεις», επισημαίνει το ΥΠΕΞ, προσθέτοντας ότι η Ελλάδα έχει ήδη ενημερώσει τους εταίρους και τους συμμάχους της.
Παράλληλα, ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης επικοινώνησε με τους ομολόγους του στην Αίγυπτο και την Κύπρο, Badr Abdelatty και Κωνσταντίνο Κόμπο, αντίστοιχα. Στο επίκεντρο των συνομιλιών βρέθηκαν οι επιπτώσεις του μνημονίου στην ασφάλεια και τη σταθερότητα της Ανατολικής Μεσογείου.
Η Κύπρος καταδικάζει – Πανηγυρίζει η Άγκυρα
Την απόφαση της λιβυκής Βουλής καταδίκασε και το υπουργείο Εξωτερικών της Κυπριακής Δημοκρατίας, υποστηρίζοντας ότι το μνημόνιο παραβιάζει κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών και αντίκειται στις αρχές του Δικαίου της Θάλασσας. Η Λευκωσία επιμένει ότι η συμφωνία δεν παράγει έννομα αποτελέσματα έναντι τρίτων κρατών.
Στον αντίποδα, η Τουρκία χαιρέτισε την έγκριση του μνημονίου. Ο επικεφαλής Επικοινωνίας της τουρκικής προεδρίας, Μπουρχανετίν Ντουράν, χαρακτήρισε την απόφαση σημαντικό βήμα για τις σχέσεις Άγκυρας και Τρίπολης, συνδέοντάς την με την προστασία των τουρκικών συμφερόντων στη λεγόμενη «Γαλάζια Πατρίδα».
Οι εξελίξεις εντείνουν τη διπλωματική κινητικότητα στην Ανατολική Μεσόγειο, με την Ελλάδα να δηλώνει ότι θα προχωρήσει σε κάθε ενδεδειγμένη ενέργεια για την προάσπιση των κυριαρχικών της δικαιωμάτων.