2026/10/07 at 9:03 ΠΜ 07/10/2026 newsroom
Ο Αμερικανός ΥΠΕΞ ενεργοποιεί από την Αθήνα τον στρατηγικό σχεδιασμό της Ουάσιγκτον – Άμυνα, ενέργεια, επενδύσεις και περιφερειακή ασφάλεια στο επίκεντρο του 6ου Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας–ΗΠΑ – Η ομιλία στην Πνύκα και το «δυτικό πνεύμα»
Δύο διαφορετικά, αλλά αλληλένδετα μηνύματα αναμένεται να εκπέμψει από την Αθήνα ο Μάρκο Ρούμπιο: το πρώτο αφορά την αυξανόμενη στρατηγική σημασία της Ελλάδας στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Νοτιοανατολική Ευρώπη και το δεύτερο τη μεγάλη συζήτηση για το μέλλον της Δύσης απέναντι στον νέο ανταγωνισμό των μεγάλων δυνάμεων.
Η επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών πραγματοποιείται σε μια συγκυρία κατά την οποία η Ελλάδα έχει αποκτήσει κομβικό ρόλο σε μια σειρά από αμερικανικούς σχεδιασμούς. Από την αμυντική συνεργασία και τα F-35 και F-16 Viper έως το αμερικανικό LNG, τον Κάθετο Διάδρομο και την ενεργειακή παρουσία των Chevron και ExxonMobil, η ατζέντα των ελληνοαμερικανικών σχέσεων έχει διευρυνθεί σημαντικά.
Στο ίδιο πλαίσιο επανέρχεται και το σχήμα 3+1 Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ–ΗΠΑ, με έμφαση στην ενέργεια, τις διασυνδέσεις και την περιφερειακή ασφάλεια.
Ο 6ος Στρατηγικός Διάλογος
Η επίσκεψη του Ρούμπιο ανοίγει στο υπουργείο Εξωτερικών, όπου ο Γιώργος Γεραπετρίτης θα υποδεχθεί τον Αμερικανό ομόλογό του. Θα ακολουθήσουν η διμερής συνάντηση και οι κοινές δηλώσεις και στη συνέχεια η έναρξη του 6ου Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας–ΗΠΑ.
Οι εργασίες θα κινηθούν σε ένα ευρύ φάσμα θεμάτων, από την άμυνα και την ενέργεια έως τις επενδύσεις, την τεχνολογία, τη ναυτιλία και τα περιφερειακά ζητήματα.
Η σύνθεση της αμερικανικής αντιπροσωπείας αποτυπώνει, άλλωστε, το εύρος της ατζέντας. Στο πλευρό του Ρούμπιο βρίσκεται η πρέσβης Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, με ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τα αμερικανικά ενεργειακά συμφέροντα στην Ελλάδα και τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, ενώ συμμετέχουν επίσης στελέχη του State Department με αρμοδιότητες στις εκπαιδευτικές και πολιτιστικές υποθέσεις και στη Global Public Affairs.
Η Πνύκα και το μήνυμα για τη Δύση
Η πιο πολιτικά φορτισμένη στιγμή της επίσκεψης αναμένεται στην Πνύκα.
Με την Ακρόπολη στο φόντο, ο Ρούμπιο αναμένεται να συνδέσει την ιστορική διαδρομή της Αθήνας με τις ιδέες που διαμόρφωσαν τη δυτική πολιτική παράδοση, από την αρχαία Ελλάδα και τη Ρώμη έως τη χριστιανική παράδοση και την ίδρυση της Αμερικανικής Δημοκρατίας.
Στο επίκεντρο της ομιλίας αναμένεται να βρεθεί η ανάγκη για μια «ανανέωση του δυτικού πνεύματος», με τον Αμερικανό ΥΠΕΞ να καλεί ΗΠΑ και Ευρώπη να επαναπροσδιορίσουν την κοινή τους πορεία απέναντι στις νέες γεωπολιτικές συνθήκες.
Η Αθήνα λειτουργεί έτσι όχι μόνο ως σταθμός μιας διμερούς επίσκεψης, αλλά και ως συμβολικό σκηνικό για μια ευρύτερη αμερικανική πολιτική τοποθέτηση.
F-35 και το επόμενο επίπεδο της αμυντικής συνεργασίας
Στο αμυντικό σκέλος, η συζήτηση πλέον δεν περιορίζεται στην απόκτηση των F-35.
Το επόμενο βήμα αφορά τις δυνατότητες των νέων μαχητικών, τα οπλικά συστήματα που θα μπορούν να φέρουν και τον τρόπο με τον οποίο θα συνεργάζονται με τα αναβαθμισμένα F-16 Viper.
Στόχος της Αθήνας είναι η διαμόρφωση ενός ευρύτερου επιχειρησιακού πακέτου για την Πολεμική Αεροπορία της επόμενης δεκαετίας, με τα νέα αεροσκάφη να εντάσσονται σε ένα συνολικότερο δίκτυο δυνατοτήτων.
Στο τραπέζι βρίσκεται επίσης η Επιστολή Προθέσεων για συνεργασία των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων με την Εθνοφρουρά της Φλόριντα, ενισχύοντας περαιτέρω το θεσμικό σκέλος της αμυντικής συνεργασίας.
Το αμερικανικό LNG και ο Κάθετος Διάδρομος
Στην ενέργεια, κεντρικό ρόλο έχει ο Κάθετος Διάδρομος, μέσω του οποίου η Ελλάδα επιδιώκει να αποτελέσει βασική πύλη για τη μεταφορά αμερικανικού LNG προς τα Βαλκάνια και την Ανατολική Ευρώπη.
Για την Αθήνα, η εξέλιξη αυτή συνδέεται με την ενίσχυση του ρόλου της χώρας στις περιφερειακές ενεργειακές ροές. Για την Ουάσιγκτον, συνδέεται με τη διεύρυνση της παρουσίας του αμερικανικού φυσικού αερίου σε ευρωπαϊκές αγορές.
Παράλληλα, η παρουσία των Chevron και ExxonMobil στις ελληνικές ενεργειακές έρευνες προσθέτει μια ακόμη διάσταση στη στρατηγική σχέση.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η περιοχή νότια της Κρήτης, όπου οι ενεργειακές έρευνες συνδέονται με τις ευρύτερες γεωπολιτικές και νομικές διαφορές στην Ανατολική Μεσόγειο.
Το 3+1 επιστρέφει στην ατζέντα
Το σχήμα Ελλάδα–Κύπρος–Ισραήλ–ΗΠΑ αποτελεί ένα ακόμη πεδίο στο οποίο η Αθήνα επιδιώκει να ενισχύσει τον ρόλο της.
Η ατζέντα περιλαμβάνει την ενέργεια, τις ηλεκτρικές και ψηφιακές διασυνδέσεις και την περιφερειακή ασφάλεια. Το ενδιαφέρον της Αθήνας στρέφεται πλέον στο πώς αυτές οι συνεργασίες μπορούν να αποκτήσουν πιο συγκεκριμένο περιεχόμενο.
Ιδιαίτερη σημασία θα έχουν και οι αναφορές του Ρούμπιο στην Ανατολική Μεσόγειο και στον ρόλο της Ελλάδας στις περιφερειακές συνεργασίες.
Η απουσία στάσης στην Άγκυρα από το πρόγραμμα της επίσκεψης αποτελεί επίσης ένα στοιχείο που καταγράφεται, χωρίς από μόνη της να προεξοφλεί μεταβολή της αμερικανικής πολιτικής έναντι της Τουρκίας.
Το ραντεβού με Μητσοτάκη
Το απόγευμα, ο Μάρκο Ρούμπιο θα συναντηθεί με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, με την ατζέντα να περιλαμβάνει τόσο τις διμερείς σχέσεις όσο και τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, την Ουκρανία και την Ανατολική Μεσόγειο.
Η επίσκεψη αναμένεται να ολοκληρωθεί με δείπνο προς τιμήν του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών.
Παράλληλα, στο πλαίσιο του Στρατηγικού Διαλόγου προγραμματίζονται συγκεκριμένες συμφωνίες και πρωτοβουλίες, μεταξύ άλλων για τη συνεργασία με την Εθνοφρουρά της Φλόριντα, την προστασία αρχαιολογικού και εθνολογικού υλικού και την αμοιβαία αναγνώριση πιστοποιητικών ικανότητας ναυτικών.
Η Αθήνα επιχειρεί έτσι να αξιοποιήσει την επίσκεψη Ρούμπιο όχι μόνο ως μια ακόμη διμερή συνάντηση υψηλού επιπέδου, αλλά ως ευκαιρία να εδραιώσει τον ρόλο της Ελλάδας στους αμερικανικούς σχεδιασμούς για άμυνα, ενέργεια και περιφερειακή ασφάλεια.